Rak płuca
Rak płuca (łac. carcinoma pulmonis, inna nazwa rak oskrzeli) to niezwykle groźna choroba nowotworowa. Jest najczęstszą przyczyną zgonów wśród mężczyzn chorych na nowotwory, wśród kobiet chorujących na nowotwory jest na drugim miejscu pod względem śmiertelności (niechlubne pierwsze miejsce zajmuje rak piersi).
Rozróżnia się dwa główne typy raka płuc: niedrobnokomórkowy (rokujący większe szanse powodzenia terapii i dający mniejszą szansę i ilość przerzutów) oraz drobnokomórkowy (tzw. anaplastyczny, trudniej wykrywalny, łatwo dający przerzuty i z niewielkimi rokowaniami na sukces leczenia).
Sprawdź, czy jesteś w grupie ryzyka - zrób test online
Spośród czynników zwiększających szanse zachorowania na pierwszym miejscu wymienia się długotrwałe palenie tytoniu lub narażenie na działanie wziewne karcynogenów o podobnym działaniu (m.in. azbest, nikiel, krzemionka, radon, substancje smoliste). Rak płuc może również występować wśród osób niepalących, wówczas powodem najczęściej są czynniki genetyczne, zanieczyszczenie środowiska. Osoby niepalące, które mają długotrwały kontakt z dymem tytoniowym jako tzw. “bierni palacze”, mają znacznie większe szanse zachorowania.
Czynniki, których wpływ na zwiększenie zachorowań nie jest jednoznacznie potwierdzony, to wirusy, w szczególności wirus brodawczaka ludzkiego oraz cytomegalowirus.
Rak płuca – objawy
Objawy choroby bardzo często pojawiają się w późnych stadiach, co więcej są one niecharakterystyczne i mogą zostać zdiagnozowane jako objawy innych, mniej groźnych schorzeń. Najczęstsze objawy choroby to:
- kaszel;
- chrypka;
- duszność;
- nawracające zapalenia płuc;
- bóle w klatce piersiowej (często połączone z krwiopluciem);
- zespół żyły głównej.
Przerzuty w raku płuc zdarzają się do mózgu, kości, wątroby lub do innych narządów.
Czasami rak płuc jest pochodną innych nowotworów przerzucających na płuca, zdarza się to stosunkowo często np. z piersi.
Rokowania i proces leczenia zależą od typu nowotworu oraz stopnia jego zaawansowania, w mniejszym stopniu od ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Wskaźnik przeżycia najbliższych 5 lat przez chorych z rakiem płuca waha się od 5-10%.
Rak płuca – leczenie
Metody terapii:
- leczenie operacyjne (tylko niektóre, łagodniejsze formy raka płuc);
- radioterapia;
- chemioterapia.
Wybór właściwej metody zależy od wydolności narządów pacjenta i jego ogólnego stanu zdrowia. Niezwykle istotne jest również stadium choroby:
Stopień I i II – leczenie operacyjne, po operacji chemioterapia.
Stopień III – w tzw. stopniu IIIA leczenie operacyjne (w razie konieczności chemioterapia lub radioterapia przed operacją), w cięższych stadiach (tzw. stopień IIIB) radioterapia połączona z chemioterapią.
Stopień IV – chemioterapia lub leczenie objawowe, są to już zabiegi medycyny paliatywnej, szanse pacjenta na wyleczenie w tym stadium są niemal żadne.
Rak płuca – diagnoza
Chorobę najczęściej diagnozuje się przy pomocy wielu różnych badań. Najpopularniejsze badania:
- RTG płuca może pokazać niektóre objawy choroby, ale należy pamiętać, że brak jakichkolwiek objawów na zdjęciu RTG nie wyklucza raka płuc;
- tomografia komputerowa klatki piersiowej;
- bronchoskopia (przeprowadzana za pomocą wprowadzanego przez usta lub nos bronchoskopu, co umożliwia dokładne obejrzenie dróg oddechowych, a w razie konieczności pobranie materiału do badań histopatologicznych).
Pomocniczo można wykonać badania markerów nowotworowych, morfologię krwi z rozmazem.
