Rak nerki
Rak nerki (łac. carcinoma renis, zwany także rakiem nerkowokomórkowym) jest rodzajem nowotworu złośliwego atakującego tkanki nerek. Choroba najczęściej dotyka osoby starsze powyżej 50 roku życia, jednak granica wieku stopniowo obniża się, a ilość zachorowań zwiększa się (obecnie zachorowania na raka nerek to około 3-4% wszystkich stwierdzanych zachorowań na nowotwory). Rak nerek dwukrotnie częściej występuje u mężczyzn niż u kobiet, zachorowania na rak nerki zajmują 9 miejsce na liście zachorowań na nowotwory wśród mężczyzn.
Rak nerki – przyczyny, czynniki ryzyka
Przyczyny powstawania tego nowotworu nie są dokładnie zbadane, czynniki ryzyka to:
- palenie tytoniu (szacunkowo ten rodzaj raka może wystąpić u 30% palaczy);
- kontakt z substancjami chemicznymi: kadmem, azbestem, dwutlenkiem toru itp.;
- uwarunkowania genetyczne oraz stwierdzone przypadki raka nerki u krewnych;
- otyłość (ten czynnik dotyczy głównie kobiet);
- terapia estrogenowa;
- picie dużej ilości kawy.
Sprawdź, czy jesteś w grupie ryzyka – zrób test online
Rak nerki – objawy, diagnostyka
Choroba może przez dość długi czas rozwijać się bezobjawowo, co utrudnia jej wykrycie. Objawami raka nerki mogą być tzw. triada (występuje u ok. 8-15% chorych):
- krwiomocz;
- guzy w okolicy lędźwiowej badalne palpacyjnie;
- ból w okolicy lędźwiowej;
oraz:
- obrzęk nóg;
- niedokrwistość;
- wyniszczenie organizmu (spadek masy ciała, zanikanie mięśni, ogólne osłabienie itd.);
- stany podgorączkowe;
- obfite nocne pocenie;
- czasami może pojawić się nadciśnienie tętnicze.
Przy przerzutach może wystąpić powiększenie szyjnych lub nadobojczykowych węzłów chłonnych.
Najbardziej charakterystyczny objaw – krwiomocz – powinien być dla każdego sygnałem do wykonania badań umożliwiających wykrycie raka nerki.
Więcej niż połowa przypadków raka nerki diagnozowana jest niejako “przy okazji” badań ultrasonograficznych (USG) jamy brzusznej, dlatego coroczne badanie tego typu może pomóc we wczesnej diagnostyce tego schorzenia.
Dokładniejsze informacje o występowaniu choroby daje wykonanie badań obrazowych, głównie:
- badanie ultrasonograficzne (USG);
- tomografia komputerowa;
- w zaawansowanych stadiach sosuje się również:
- urografię;
- angiografię;
- zdjęcie RTG klatki piersiowej;
- rezonans magnetyczny.
Przerzuty diagnozowane są w około 30-50% przypadków, organy szczególnie narażone to:
- płuca;
- kości;
- wątroba;
- ośrodkowy układ nerwowy;
- tkanki miękkie.
Rak nerki – leczenie
Leczenie raka nerki jest przeważnie radykalne i polega głównie na usunięciu zaatakowanej nerki (oraz otaczających tkanek) wraz z otaczającymi węzłami chłonnymi i nadnerczem. W przypadku, gdy chory ma tylko jedną nerkę lub guz jest mniejszy niż 4-5 cm, stosowane bywa usunięcie wyłącznie samego guza wraz z otaczającymi tkankami lub usuwany jest guz z fragmentem nerki. Leczenie oszczędzające staje się coraz bardziej popularne, często wykonywane bywa metodą laparoskopową.
Najlepsze efekty leczenia daje wczesne wykrycie schorzenia – im wcześniej wykryto raka nerki, tym szanse wyleczenia są większe, w stadiach początkowych oscylują one nawet około 100%.
Skuteczność leczenia bardziej zaawansowanych postaci wynosi średnio około 60% po 5 latach, jeśli rak daje przerzuty, 5 lat przeżywa około 10% chorych.
W leczeniu skojarzonym stosuje się chemioterapię, immunoterapię oraz leczenie celowane. Skuteczność chemii jest raczej niska, coraz większe znaczenie ma terapia celowana lekami nowej generacji. Radioterapia stosowana jest jedynie w leczeniu przerzutów.
